Stichting De Laatvlieger

17-03-2020 Bijzondere waarneming (a)sociaal gedrag

De laatste laatvliegers die de zolder bezochten waren mannetjes, die op zoek waren naar een parings partner. Deze waren nog niet aanwezig. Het eerste vrouwtje kwam op 10 maart binnen. Het mannetje trof deze pittige dame in de nacht van 17 maart. Hoe dit afloopt zie video beelden bij Filmpjes

10.000 Bezoekers, Bedankt!

De website heeft een bezoekers aantal bereikt van >10.000! We willen u bedanken voor uw continue intressen in de Laatvlieger op de kerkzolder in Castenray. We proberen u zoveel mogenlijk op te hoogte te houden van deze bijzondere Vleermuissoort de Laatvlieger. Nog maals bedankt en tot het volgende bericht.

Eerste Laatvlieger van het nieuwe seizoen!

10 maart 2020

De 1e waarneming van een Laatvlieger vrouwtje. (Ingang Priesterkoor aan de zuidzijde in/uit nr. 9)   Zij kwam binnen zonder aarzelen en ging nabij de ingang zich gelijk wassen wat betekent dat zij zich op haar gemak voelde.
In deze periode kwamen er ook nog enkele mannetjes heel schichtig in en uit op zoek naar een vrouwtje, deze mannetjes hebben geen tijd zich te wassen te druk met zoeken naar een vrouwtje die nog bereid is om te paren.

Ook op het Middenschip van de kerk (in/uit nr. 10) al enkele waarnemingen van Grootoren.
Het viel op dat deze Grootoren vaker en eerder dan de Laatvlieger actief waren, vermoed dat het mannetjes zijn. Deze reuken veel aan de vliegopening of zij naar vrouwtjes roepen is niet te zien omdat de Grootoren d.m.v. de neus roepen.
Wil bij deze in en uit vliegopening ook een Bat-detector plaatsen om zo de sociale roepen vast te leggen.

 

Eerste vrouwtje bij kiekeboêk

Update 10-12-19

10-12-19
Er zijn nu geen activiteiten op zolder te zien. De laatste waargenomen laatvliegers verlieten de kerkzolder of gingen een winterplek op de zolder zoeken. Wel kwam er af en toe een koolmees de zolder binnen opzoek naar insecten, hij bleef wel nabij de in/uitvlieg opening omdat alleen daar daglicht de zolder binnen komt (zie foto).

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Heb het laatste half jaar maandelijks uitwerpselen onder een vatse hangplek verzameld. Deze gaan naar ecoloog Rienk Noordhuis, hij gaat onderzoeken welke insectenresten er in de uitwerpselen van de laatvlieger aanwezig zijn om zo het dieet (voedsel aanbod) te kunnen bepalen. Wordt vervolgd...

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Verder hebben wij de uitwerpselen verzameld in de Sint-Antonius en Nicolaaskapel te Groeningen, hier is ook een laatvlieger kraamkolonie op zolder aanwezig. Deze keutels worden door Robalab Deurne naar de mestwaarde onderzocht, NPK waarde.

Met een NPK-waarde wordt aangeduid wat de hoeveelheid in massaprocenten is van drie belangrijke voedingsstoffen in plantenvoeding:

de N staat voor stikstof. Stikstof is nodig voor de groei van een plant.

de P staat voor fosfor. Fosfor bevordert de vorming van wortels en ontwikkeling van knoppen en bloemen.

de K staat voor kalium. Kalium zorgt voor een sterke plant, verbetert de weerstand en beschermt een plant tegen infecties.
(Bron: plagorn.com)

De uitwerpselen bestaan voornamelijk uit insectenresten (vleugels en schildjes). Dit bestaat uit chitine en heeft vermoedelijk geen mestwaarde. Het onderzoek zal hier definitief uitkomst over geven. 
Wordt vervolgd...

Laatvliegers naar winterslaap

27-10-2019

De winter nadert, de meeste laatvliegers zijn naar hun winterverblijf vertrokken. Er zijn er nu nog maar enkele aanwezig, hiervan gaan er al in torpor (een toestand van verminderde fysiologische activiteit). Nu is bijna de tijd aangebroken om de geplande werkzaamheden te gaan uitvoeren: onderhoud/schoonmaak camera systeem, het telpoort systeem aanpassen, uitbreiden met meerdere tempratuur-meters en een regen hoeveelheidsmeter plaatsen. Ook nog het stofvrij maken van de balken en algemeene schoonmaak van de zolder. genoeg te doen dus voordat dat de laatvliegers weer binnen komen vliegen.


Wordt vervolgd.

 

Zoönose onderzoek bij de Laatvliegers

Ook dit jaar doen we mee aan het zoönose onderzoek (Rabius) bij vleermuizen.

In overleg met Lineke Begeman van het Erasmus MC ziekenhuis te Rotterdam wordt dit onderzoek uitgebreid met een ander project. De doelstelling van dit project is om kennis te vergaren over vleermuizen in Nederland als een bron van op mens overdraagbare (zoönotische) virusinfecties.
Voor dit onderzoek hebben wij 40 keutels verzameld, elke keutel apart in een monsterbuisje met fixeervloeistof gestopt
, ook hebben we 10 jonge Laatvliegers op hun neus geswabt, omdat moeders vaak met hun jongen doen "neuze" (met de neuzen tegen elkaar wrijven) en er een vermoede is dat daarmee de virusen worden overgebracht. De swabs en keutels zijn samen opgestuurd voor verder onderzoek. 
De verkregen kennis zal bijdragen aan verbetering van het voorkómen van de overdracht van virusinfecties van vleermuis op mens en zal bijdragen aan bescherming van vleermuizen.

De keutel opvang is om 22:04 geplaatst (nadat alle volwassen dieren foerageren zijn gegaan), anderhalf uur later zijn er al enkele keutels te zien. De volgende dag om 10:56 (binnen 12 uur na het plaatsen) zijn we begonnen met de uitwerpselen te verzamelen.

22:04 installatie uitwerpselen opvang

00:29 De eerste keutels zijn al te zien

10:55 Aankomst voor verzamelen uitwerpselen (binnen 12 uur)

10:56 begin verzamelen uitwerpselen samen met Jaimy

Uitzonderlijke hoge temperaturen op de kraamkamer

Wij hadden het niet alleen warm deze zomer, de laatvliegers ook. In de kraamkamer werd het op 24/07/2019 gemakkelijk 40°C op gemidelde hoogte toen het buiten 35°C was. Het dak aan de zuidzijde net boven de muurplaat was de tempratuur maar liefsts 55°C en in de nok 63°C. De camera die in de nok hangt was 71°C, gelukkig bleef hij goed functioneren. 
De laatvliegers zochten verkoeling op plekken waar ze normaal niet verblijven zoals tussen de voegen van de tussenmuur, en helemaal onderin op de gewelven aan de noordzijde achter een steen. Daar was het nog 47°C.

2 dagen eerder kroop een Laatvlieger voor verkoeling in de voegen van de tussenmuur

Een Laatvlieger achter een steen boven op de gewelven tegen noorder-buitenmuur

Hier hangen ze normaal nooit (muur-noordzijde) maar vanwegen de warmte zoeken ze koelere plekken op.

Henk ariveert met de hoogwerker

Dinsdag 25 juni 2019 hebben wij 2 buitencamera's geplaatst.

Met behulp van de hoogwerker van Henk Classens hebben wij aan de oostzijde van het Priesterkoor de 1e camera opgehangen, deze camera gaat het gedrag van de In- en Uitvliegende Laatvliegers vastleggen. Hier zijn 8 In-en Uitvliegopeningen.

Tevens onder de linker 4 openingen een rooster geplaatst, deze is bekleed met vliegengaas om zo een beter grip op de muur te krijgen. Nu lijkt bij landen dat er onvoldoende grip op de muur is en wegvliegen en weer opnieuw proberen, dit lijkt veel op het Zwermgedrag van de andere vlm soorten bij zonsopkomst. Kruipen de laatvliegers na de landing meteen naar binnen dan is er vermoedelijk geen spraken van Zwermgedrag.

De 2e camera hangt aan de zuidzijde voor de in- en uitvliegopening nr. 9

Hier heb ik al waargenomen dat er ergens nog een route moet zijn van de zolder naar uitgang 9 (via bovenzijde van tussenmuur) Als ik de beelden bekijk tel ik buiten meer invliegers dan binnen? Deze gaan dan ook niet door de Telpoort en de Kiekeboêkcamera.

Foto's Piet Driessen, Dank aan Piet, Henk, Lou en Jaimy voor de hulp.

 

De 1ste buiten-camera Oost

De 2de buiten-camera Zuid

Het constructie team

View camera buiten-oost

View camera buiten-zuid

Eerste Laatvlieger jong geboren.

Op 7 Juni is het eerste jong van 2019 geboren. Dit wordt mooi geviert met beschuit met (vleer)muisjes. 12 uur na de geboorte verlaat moeder het jong om te gaan foerageren (zie foto net voor vertrek). Bij de laatvlieger vliegt het jong niet mee uit foerageren. Die dag zijn er nog 2 anderen jongen geboren.

 

 

Mannetje gespot Kiekeboêk!

Op 1 Juni is het eerste mannetje op de kraamkamer waargenomen. Het is vermoedelijk een onvolwassen mannnetje van vorig jaar, deze wordt nog door de vrouwtjes gedoogd (nader onderzoek volgt). bijzondeheid is de beschadeging aan zijn rechter oor.

 

Nieuwe camera opstelling 20-05-2019

Inmiddels is er een telpoort systeem geinstalleerd

Vorige maand is door Karl Kugelschafter (owner firma ChiroTEC) bij alle in en uitvliegopeningen een telpoort geinstalleerd. Met dit systeem kunnen we het in en uitvlieggedrag van de laatvlieger vast leggen. Hier zitten ook 2 hygrovoelers en 6 temperatuurvoelers bij, daar kunnen we hopelijk mee aangeven waarom de vleermuizen overdag van hangplek wisselen. Dit onderzoek duurt 3 jaar. Bij waarneming dat Laatvliegers reeds na enkele uren van foerageren weer terug keren op de zolder, moet het Nederlandse Vleermuisprotocol aangepast worden, wat betreft "ochtendronde" van voorkomen Laatvliegers. 

Nieuwe camera opstelling met de naam Kiekeboêk (kijken naar de buik).

De functie van deze opstelling is het bekijken van de buik. Het doel is om het geslacht van de vleermuis te bepalen. We kijken dan of vrouwtjes, zogende vrouwtjes, mannetjes of onvolwassen mannetjes op de zolder vertoeven. men denkt nu namelijk dat er geen mannetjes op de kraamkamer gedoogd worden. Bij toch aantreffen van mannetjes zal het voortplantings percentage hoger worden. De laatvlieger (vermoedelijk vrouwtje) in het filmpje kwam om 19:20 naar binnen na dat zei langere tijd achter het boeiboord (aan de zonzijden) heeft gehangen. Het trillen is een verschijnsel van als zei zich aan het opwarmen is.

 

Er is weer gewerkt

Dinsdag 12 februari 2019 hebben wij de bedrading voor de telpoorten, die bij de in/uitvlieg openingen komen geplaatst. Op naar de volgende stap (het aansluiten hiervan)